به گزارش روابط عمومی مرکز آموزش بازرگانی به نقل از فردای اقتصاد، ابوالفضل صالحآبادی، عضو کمیسیون صنایع و معادن اتاق بازرگانی ایران، در گفتگو با برنامه «میز معدن و فولاد» به تشریح وضعیت زنجیره ارزش مس در ایران و جهان پرداخت و هشدار داد که صرفِ داشتن ذخایر غنی، بدون تعریف پروژههای اقتصادی و توسعه فناوری، نمیتواند مزیت رقابتی پایدار ایجاد کند.
تغییر پارادایم از منبعمحوری به اقتصادمحوری
صالحآبادی با اشاره به اینکه ایران روی کمربند متالوژنی آلپ-هیمالیا واقع شده و دارای ذخایر بسیار غنی مس است، تأکید کرد که در دنیای امروز، ارزشآفرینی از «منبعمحوری» به سمت «اقتصادمحوری» تغییر جهت داده است. وی خاطرنشان کرد که منابع به تنهایی تولید ناخالص داخلی (GDP) ایجاد نمیکنند و ایران باید به جای «مزیتشماری» (صرفاً تکیه بر رتبه ذخایر)، به دنبال کسب سهم از بازار جهانی از طریق تعریف پروژههای اقتصادی باشد. او با طرح مثالی از کشورهایی مانند چین و کره جنوبی نام برد که با وجود نداشتن منابع غنی، بازیگران اصلی بازار مس هستند و کشور شیلی نیز به عنوان بزرگترین دارنده ذخایر مس، اکنون در حال انجام تغییرات راهبردی به سمت توسعه فناوریهای پاییندستی است.
تضاد سیاستگذاریهای کوتاهمدت با سرمایهگذاریهای بلندمدت
یکی از اصلیترین گلوگاههای مطرح شده در این گفتگو، ناپایداری قوانین و مقررات است. به گفته صالحآبادی، پروژههای معدنی افق زمانی ۱۵ تا ۳۰ ساله دارند، اما نرخ تغییرات در حکمرانی اقتصادی ایران (مانند عوارض صادراتی، حقوق دولتی و نرخ ارز) معمولاً سالانه یا حتی ماهانه است. وی تأکید کرد که برای پروژههای بزرگمقیاس، جذب سرمایهگذاری خارجی ضروری است، چرا که این سرمایهگذاران علاوه بر منابع مالی، فناوری و بازارهای صادراتی را نیز با خود به همراه میآورند.
امنیت انرژی؛ مهمتر از قیمت
عضو کمیسیون صنایع و معادن اتاق بازرگانی ایران در بخشی از سخنان خود به موضوع انرژی پرداخت و خاطرنشان کرد که امروزه پایداری و امنیت تأمین انرژی برای صنایع، بسیار حیاتیتر از قیمت آن است. او با انتقاد از قطعیهای مکرر برق صنایع، اظهار داشت که این عدم قطعیت در تأمین انرژی، آسیبهای سنگینی به فرآیند تولید و بهرهوری وارد میکند که هزینههای آن بسیار فراتر از قیمت خود انرژی است.
شکاف میان دانش دانشگاهی و نیازهای صنعت
صالحآبادی ضمن تمجید از کیفیت آموزش مبانی مهندسی معدن و متالورژی در دانشگاههای ایران، از وجود یک «گپ آموزشی» در مهارتهای بینرشتهای خبر داد. وی افزود که دانشآموختگان ما برای رقابت در سطح جهانی، نیازمند آموزش در زمینههایی همچون تحلیل بازارهای مالی، قراردادهای بینالمللی، هوش مصنوعی، دیجیتالیسازی و زبان تخصصی هستند.
چشمانداز آینده: مس، فلزِ فناوریهای نوین
در نهایت، تأکید شد که با توجه به توسعه خودروهای برقی، هوش مصنوعی و مراکز داده، تقاضا برای مس در دهه آینده به شدت افزایش خواهد یافت. صالحآبادی پیشنهاد کرد که ایران باید ابتدا با شناسایی نیاز صنایع داخلی (خودرو، ساختمان و انرژی) و سپس با حرکت به سمت صنایع پاییندستی پیشرفته و تولید محصولات فناورانه، جایگاه خود را در این بازار آینده تثبیت کند.
نقش مرکز آموزش بازرگانی در تربیت متخصصان حوزه مس
ابوالفضل صالحآبادی با تأکید بر ضرورت بهروزرسانی دانش نیروهای متخصص، به نقش کلیدی مرکز آموزش بازرگانی وزارت صمت و مدرسه صادرات در این مسیر اشاره کرد. وی اعلام کرد که برای جبران خلاءهای آموزشی موجود در سرفصلهای دانشگاهی، دورههای تخصصی ویژهای در این مرکز طراحی و برگزار میشود که از جمله این برنامههای آموزشی دوره جامع صادرات مواد معدنی فلزی و دوره جامع صادرات در زنجیره ارزش مس است .
به گفته این عضو اتاق بازرگانی، هدف اصلی این ابتکارات آموزشی، پوشش دادن مهارتهای «میانرشتهای» است که در دانشگاهها کمتر به آنها پرداخته میشود که برای حضور مقتدرانه ایران در بازار جهانی ضروری هستند. وی ابراز امیدواری کرد که با استمرار این آموزشها و رفع موانع سرمایهگذاری، ایران بتواند سریعتر به نقطه بهینه خود در اقتصاد جهانی خصوصا در حوزه مس دست یابد.
